Türk edebiyatının geleneğinde yıllıklar önemli bir yer tutar. Yıllıklarda bir yılın edebi dökümü yapılır, o yıl yayımlanan eserlerden seçmeler yayımlanır, yıl içinde yaşanan edebiyat tartışmaları özetlenirdi. Yıllıklarda bir de soruşturma bölümleri olurdu. Parşömen Edebiyat olarak, yıllıkların soruşturma kısmını yaşatmak niyetiyle başladığımız ve bu yıl dördüncüsünü yayımladığımız edebiyat soruşturmalarının, geleceğin edebiyat okurları ve araştırmacıları için verimli bir kaynak olacağına inanıyoruz.
Bu yıl da okurlara, yazarlara, şairlere, çevirmenlere, editörlere, yayın emekçilerine, kitapçılara edebiyatımızın halini sorduk. 2023’ün edebiyat açısından daha verimli bir yıl olması temennisiyle…
Yıl içinde yayımlanan ve hak ettiği ilgiyi görmediğini düşündüğünüz kitapları, beğenme nedenlerinizden kısaca bahsederek bizimle paylaşır mısınız?
Bu yıl bence oldukça iyi kitaplar yayımlandı fakat her yıl olduğu gibi geri planda kalan pek çok kitap oldu yine. Bunlardan biri Semih Öztürk’ün Telaş Bandosu adlı öykü kitabı. Oldukça iyi öyküler var bu kitapta; Semih Öztürk’ün akıcı üslubuyla tanışmak gerek. Bir diğeri Hakan Bıçakçı’nın Silinmiş Sahneler adlı romanı. Hakan Bıçakçı’nın kurduğu dünyaya, o gerçekle kâbus arasındaki evrene hayranım. Bu kitap da yine öyle bir atmosfer sunuyor okurlara ve sansür gibi önemli bir konuyu odağına alıyor. Kurgu dışı olarak da Alejandro Zambra’nın Okumamak kitabıbence bu yılın en önemli kitaplarındandı. Kendisini kurgu kitaplarıyla tanıdığım yazarın okumak ve yazmak üzerine kaleme aldığı denemelerinden oluşan bu eserin hak ettiği sesi getirmediğini düşünüyorum.
Size göre 2022 yılının önemli edebiyat ya da yayıncılık olayları nelerdi?
Nobel Edebiyat Ödülü’nün Fransız yazar Annie Ernaux’ya verilmesi bu yılın en önemli edebiyat olaylarından biri bana göre. Eril edebiyat dünyasında bir kadın yazarın bu ödülü alması hem sevindirici hem de umut verici. Yayıncılık dünyasından önemli bir gelişme olarak da resmi olarak Nisan 2021’de kurulmuş olsa da basılan kitaplarını bu yıl aktif olarak gördüğümüz Livera Yayınları’dan söz etmeliyiz diye düşünüyorum. Öyküleriyle tanıdığım ve işlerini takip ettiğim Kerem Işık’ın yayın yönetmeni olması sayesinde haberimin olduğu bu yayınevinden oldukça kıymetli eserler çıktı 2022 yılında.
Edebiyat ortamımıza baktığınızda ne gibi sorunlar ve eksiklikler görüyorsunuz?
Maddi boyutlarını anlamakla ve bir parça herkese hak vermekle birlikte, kendimi en başta bir okur olarak nitelendirdiğim için maalesef kitap fiyatları demek istiyorum. Doğrudan edebiyat ortamımızla ilgili bir problem değil bu elbette fakat 2022 yılında her şeyle beraber kağıda dolayısıyla kitap fiyatlarına gelen zamlar yok sayılacak gibi değil. Kendi adıma ulaşabildiğim ölçüde e-kitaba yöneldim fakat yeterli sayıda değil. Özellikle yeni çıkan kitaplarda buna ulaşmak neredeyse imkansız. E-kitaba sırt çevirme tavrından vazgeçmeliyiz sanırım artık. Konuyu dağıtmamak adına bu kadarla yetiniyorum. 2023 umarım edebiyat ve yayıncılık dünyası açısından çok daha verimli olur.